 |
| Το περιεχόμενο του www.infection.gr έχει ενημερωτικό χαρακτήρα. Σε καμμιά περίπτωση οι πληροφορίες που παρέχονται δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την προσωπική επαφή του ασθενούς με το γιατρό (ή άλλο λειτουργό της Υγείας). |
|
 |
|
|
|
ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΑΠΟΜΟΝΩΣΗΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ
Από την Ε. Αρχοντίδου, Προϊσταμένη Νοσοκομειακών Λοιμώξεων, Γεν.Περ/κού Παν/κού Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης
Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Μια από τις πιο δύσκολες πτυχές του προβλήματος των νοσοκομειακών και μή λοιμώξεων είναι η απομόνωση των ασθενών είτε για να μη μολύνουν το περιβάλλον είτε για να μη μολυνθούν οι ίδιοι.
Η απομόνωση των ασθενών με λοίμωξη είναι η παλαιότερη μορφή ελέγχου λοιμώξεων που εφαρμόζεται ακόμη.
Εάν γυρίσουμε πίσω στο χρόνο θα δούμε τις «Καραντίνες» των πλοίων που έφταναν από περιοχές με επιδημίες. Το πλοίο μαζί με το φορτίο, το πλήρωμα και τους επιβάτες παρέμενε σε πλήρη απομόνωση για 40 ημέρες. Εντυπωσιακά ήταν τα μέτρα απομόνωσης των πασχόντων από λέπρα, πανούκλα, αλλά και σε πιο πρόσφατες εποχές την φυματίωση. Χαρακτηριστική είναι όμως και σήμερα η απαίτηση της «κοινής γνώμης» για απομόνωση – απολύμανση σε περιπτώσεις κρουσμάτων μηνιγγίτιδας ή ηπατίτιδας Α και Β στα σχολεία ενώ η εμφάνιση του AIDS έχει δώσει αφορμή για πολλά θλιβερά περιστατικά και παράλογα αιτήματα.
Αιτία όλων αυτών των προκαταλήψεων είναι η άγνοια και ο υπερβολικός φόβος που απορρέει από αυτή. Η γνώση του τρόπου και των συνθηκών μετάδοσης των λοιμωδών νοσημάτων, επιτρέπει την ορθή χρήση των διαφόρων προφυλακτικών μέτρων με αποφυγή κάθε υπερβολής ή παράλειψης.
Η πρώτη επίσημη δημοσίευση συστάσεων για τεχνικών απομόνωσης, εμφανίζεται στις αρχές του 1877 στις ΗΠΑ ενώ στις αρχές του 1900 δόθηκαν οι πρώτες επίσημες συστάσεις για εφαρμογή άσηπτων τεχνικών.
Το 1910 άρχισαν να εφαρμόζονται συστήματα απομόνωσης στο χώρο του νοσοκομείου τα οποία επέβαλλαν κυρίως τη χρήση προστατευτικής ρόμπας και το πλύσιμο των χεριών μετά την επαφή με ασθενείς. Τα μέτρα αυτά συνέβαλλαν στην πρόληψη της μεταφοράς των παθογόνων μικροοργανισμών στους ασθενείς και στο προσωπικό και αναγνωρίσθηκαν ως «νοσηλευτικοί φραγμοί».
Κατά την δεκαετία του 50 άρχισαν να κλείνουν τα επονομαζόμενα ως νοσοκομεία λοιμωδών και στην συνέχεια τα σανατόρια.
Το 1970, το CDC εξέδωσε τις πρώτες οδηγίες τεχνικών απομόνωσης, όπου σύμφωνα με αυτές προτείνει δύο συστήματα:
Α)Το ειδικό σύστημα απομόνωσης ως προς την νόσο
Β)Το ειδικό σύστημα απομόνωσης ανά κατηγορία νοσημάτων.
Για να αποφασίσει το προσωπικό των νοσοκομείων ποιο από τα δυο συστήματα θα υιοθετήσει πρέπει να λάβει υπ’ όψιν του τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα του καθ’ ενός. Το δεύτερο σύστημα είναι απλούστερο και απαιτεί από το προσωπικό να μάθει λίγους κανόνες για να το εφαρμόσει. Επειδή όμως περιλαμβάνονται διαφορετικά νοσήματα σε κάθε κατηγορία είναι δυνατόν να προτείνονται μη αναγκαία μέτρα με αποτέλεσμα την υπεραπομόνωση. Το πρώτο σύστημα προτείνει τα ειδικά μέτρα τα οποία πρέπει να ληφθούν για να διακόψουν την μετάδοση της συγκεκριμένης νόσου. Όταν όμως το σύνολο των μέτρων απομόνωσης γίνεται ιδιαίτερο για κάθε νόσημα απαιτείται περισσότερη αρχική εκπαίδευση, συνεχιζόμενη εκπαίδευση και υψηλό επίπεδο προσοχής. Μ’ αυτό το σύστημα φτάνουμε δυσκολότερα στην υπεραπομόνωση αλλά και τα λάθη είναι περισσότερα.
Και στα δύο συστήματα γίνεται χρήση μιας κάρτας η οποία τοποθετείται κοντά στον ασθενή και στην οποία αναγράφονται τα αναγκαία μέτρα απομόνωσης. Οι κάρτες πρέπει να έχουν διαφορετικό χρώμα ανάλογα με το χρησιμοποιούμενο σύστημα.
Τα μέτρα απομόνωσης ανά κατηγορία νοσημάτων είναι: αυστηρή απομόνωση, απομόνωση επαφής, αναπνευστική, εντερική, εκκρίσεων- παροχετεύσεων, αίματος- σωματικών υγρών, φυματίωσης.
Οι πρώτες αυτές οδηγίες του CDC αναθεωρήθηκαν πολλές φορές εξ’ αιτίας των νέων επιδημιολογικών δεδομένων ή των αναγκών που δημιουργούνται στα νοσοκομεία. Παρ’ όλα αυτά όμως πολλά νοσοκομεία συνεχίζουν να τις εφαρμόζουν.
Το 1985 εξ’ αιτίας της επιδημίας του HIV, οι συστάσεις απομόνωσης και προφύλαξης άρχισαν να μεταβάλλονται με την εφαρμογή νέων στρατηγικών, οι οποίες άρχισαν να γίνονται γνωστές ως «Γενικές προφυλάξεις»Universal Precautions,δηλαδή μιας πολιτικής εφαρμοζόμενης σ’ όλους τους ασθενείς ανεξάρτητα της νόσου για την προστασία και του προσωπικού από τις αιματογενείς λοιμώξεις και την προστασία αυτών των ίδιων των ασθενών.
Το 1987 στο Σιάτλ προτάθηκε ένα νέο σύστημα που αποκάλεσαν «απομόνωση των ουσιών του σώματος» Body substance isolation (BSI) (αίμα, κόπρανα, ούρα, εκκρίσεις, σάλιο, τραύματα,...), με ιδιαίτερη έμφαση στη χρήση γαντιών κατά την επαφή με εκκρίσεις, ανεξάρτητα της νοσολογικής κατάστασης του ασθενή. Προτάθηκε επίσης ο εμβολιασμός του προσωπικού για νοσήματα που μεταδίδονται αερογενώς ή με σταγονίδια. Ως σύστημα όμως είχε και κάποιες αδυναμίες. Δεν περιελάμβανε το πλύσιμο των χεριών μετά την αφαίρεση των γαντιών. Επίσης δεν περιείχε επαρκείς οδηγίες για
α. την πρόληψη μεταφοράς μέσω σταγονιδίων, σοβαρών λοιμώξεων στην παιδιατρική, όπως από Haemophillus influeza. Neisseria meningitidis, .)
β. την πρόληψη μεταφοράς δια της επαφής των σημαντικότερων μικροοργανισμών από το στεγνό δέρμα ή από το περιβάλλον και
γ. την αερογενή μεταφορά λοιμώξεων.
Το 1991 αναθεωρήθηκε η σύσταση του CDC, (hospital infection control advisory committee (HICPAC 1996)), η οποία συνοψίζοντας όλες τις προηγούμενες, προτείνει δύο επίπεδα μέτρων. Το πρώτο και το πιο σπουδαίο επίπεδο περιέχει γενικά καθιερωμένα μέτρα, σχεδιασμένα για την φροντίδα όλων των ασθενών στα νοσοκομεία ανεξάρτητα από την διάγνωση ή την ενδεχόμενη λοίμωξη. Η τήρηση αυτών των «Γενικών καθιερωμένων Προφυλάξεων» Standard αποτελεί και την στρατηγική για τον έλεγχο των νοσοκομειακών λοιμώξεων. Στους χώρους νοσηλείας αυτών των ασθενών θα πρέπει να υπάρχουν τέτοιες συνθήκες αερισμού ώστε να ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος μετάδοσης κάθε είδους μικροοργανισμού από ασθενή σε εργαζόμενο, από εργαζόμενο σε ασθενή και από ασθενή σε ασθενή.
Στο δεύτερο επίπεδο περιλαμβάνονται μέτρα σχεδιασμένα μόνο για την φροντίδα ειδικών ασθενών. Αυτά τα επιπλέον « μέτρα πρόληψης της μετάδοσης» « Transmission precautions», χρησιμοποιούνται για ασθενείς που έχουν γνωστή ή αναμενόμενη λοίμωξη ή έχουν αποικισθεί από ισχυρούς λοιμογόνους παράγοντες .
Και τα δύο επίπεδα προφυλάξεων ισχύουν για όσο χρόνο κρίνουν οι αρμόδιοι και εξαρτώνται από τον χρόνο, τον τρόπο μετάδοσης, του κάθε νοσήματος, έως ότου αρνητικοποιηθούν οι ασθενείς.
|
| Πλήρες Κείμενο |
|
|
|
| Χρήσιμοι Σύνδεσμοι |
Ιατρικά Sites |
|
| Ιατρικά Συνέδρια |
| Ελληνικά Sites |
Αποκτήστε e-mail στο
@infection.gr |
| Contact us |
|
Our Society is a member of International Federation of Infection Control IFIC |
 |
|
|